Олий ўқув юртини бундан бир неча йиллар битирган, ўз соҳасида муваффақият қозонишга улгурган йигитлар бир йиғилишларида кекса профессордан ҳам хабар олишмоқчи бўлишди.
Эришган ютуқлари ҳақида гапира туришиб улар бошқа мавзуларга-турмуш машаққатлари ва муаммоларга ўтишди.
-Бир дақиқа кутинг, сизларга ажойиб қаҳва дамлаб келаман,- деди профессор энг сўнгги талабаси қийинчиликлар ҳақида ўз чиқишини тугатгач.
У ошхонага бориб, қаҳвали чойнак ва патнисда кўплаб финжонлар билан қайтди. Финжонлар орасида иккита бир хили йўқ эди. Баъзиси чиннидан ясалган , баъзиси оддий лойли, яна бошқаси ўта одми шиша финжонлар эди.
Кекса профессор қаҳвани сузиб бўлгач, ҳар бирига бир финжондан олишини сўради. Ҳар бирининг қўлида хушбўй ичимлик буғланиб тароват тарқатганида, ўқитувчи сўз қотди:
-Ўзингиз олган финжонга бир боқинг, албатта, ҳар бирингиз энг бежирим идишни олишга уриндингиз, шунинг учун чиройли финжонлар ушланди, патнисда оддийлари қолди. Бундай олиб қараганда, яхшисини танлаш киши учун маъқул қарор, бироқ айнан мазкур пойгада сизнинг муаммо ва азобланишингиз яширинган. Қиммат финжондаги қаҳва ширинроқ бўлиб қолмади, шундай эмасми? Энди тасаввур қилинг: қаҳва- бу ҳаёт, қолгани- пул, иш, даража бу финжонлардир. Бизнинг барчамиз чиройли финжонга лойиқмиз, лекин унинг ортидан югуриш ўз ўзидан бемаъниликдир, чунки бунда қаҳва таъмидан лаззатланиш имконидан маҳрум бўламиз.
Ёдингизда тутинг, йигитлар: бахтиёр одамларда ҳаммаси энг ажойиби йўқ, аммо улар боридан яхшисини илғаш ҳадисини олишган.